ПУБЛИКУМ Вистината на прво место
Бунтовниците Хути, кои се сојузници на Иран, ја зазедоа стратешки важната островска позиција во теснецот Баб ал-Мандаб, според извори од јеменската влада. Островот Мајун (или Перим) се наоѓа на јужниот крај од теснецот што го поврзува Аденскиот Залив со Црвеното Море.
Овие морски области се дел од клучна пловна рута што се протега од Средоземното Море преку Суецкиот Канал до Индискиот Океан, претставувајќи го најкраткиот поморски пат меѓу Европа и Азија.
Само неодамна бунтовниците го презедоа и пристанишниот град Мока. Со најновите воени успеси, Хутите сега го контролираат целото јеменско крајбрежје долж Црвеното Море. Тоа значи дека една од најзначајните поморски артерии за светската трговија е изложена на уште поголем ризик отколку досега.
Од новоосвоените позиции, Хутите ќе можат уште поефикасно да напаѓаат или попречуваат трговски и други бродови во Црвеното Море. Во изминатите години тие повеќепати напаѓаа бродови во регионот, а некои беа потопени или запленети.
Хутите се дел од иранската „Оска на отпорот“
Во Јемен повторно ескалираше конфликтот што трае со години. Хутите се борат против меѓународно признатата влада и нејзините сојузници. Тие се дел од таканаречената иранска „Оска на отпорот“, регионална мрежа на вооружени групи поддржани од Техеран.
Иран им обезбедува на Хутите оружје, технологија, експертска поддршка и финансиска помош, слично како што ја поддржува и либанската организација Хезболах.
На спротивната страна се јеменската влада, која има поддршка од Саудиска Арабија, како и силите лојални на владата. Меѓу нив се и таканаречените Национални сили на отпорот, кои станаа важен стратешки партнер во борбата против Хутите. Истовремено, коалицијата предводена од Саудиска Арабија продолжува да изведува воздушни напади врз позициите на бунтовниците.
Според владини и разузнавачки извори, брзиот напредок на Хутите по должината на брегот е директно оркестриран од Иранската револуционерна гарда. Целта наводно е да се отвори нов фронт во конфликтот со САД. Двајца ирански инсајдери изјавија дека Иран им наредил на Хутите минатата недела да ги интензивираат своите напади, ветувајќи финансиска помош, оружје и советници за возврат. Сепак, Техеран негира каква било воена вмешаност.
Во светлината на ситуацијата, саудискиот престолонаследник Мохамед бин Салман го замолил американскиот претседател Доналд Трамп за американски воздушни напади врз Хутите за време на два телефонски разговори во четврток, според извештај на новинскиот медиум Аксиос, кој се повикува на двајца американски претставници. Трамп наводно го отфрлил барањето. Иако САД се обиделе да избегнат директна воена интервенција, изразиле растечка загриженост поради ескалацијата на конфликтот.
Од почетокот на војната поврзана со Иран, теснецот Баб ал-Мандаб се користи како алтернативна трговска рута со цел делумно да се надоместат прекините во транспортот низ Ормускиот Теснец.
Можно дополнително нарушување на меѓународниот поморски сообраќај
Баб ал-Мандаб во најтесниот дел е широк околу 20 километри, што го прави значително потесен од Ормускиот Теснец, чија широчина изнесува околу 50 километри.
Зголемената контрола на Хутите врз пристапот кон Баб ал-Мандаб веројатно ќе се смета за сериозен удар за Саудиска Арабија и за меѓународниот поморски сообраќај. Соединетите Американски Држави и Европската Унија веќе се обидуваа преку воени операции подобро да ги заштитат трговските бродови од нападите на оваа милиција.
Хутите и за време на војната во Газа, во знак на солидарност со Хамас, повеќепати напаѓаа бродови во Црвеното Море. Тоа предизвика сериозни нарушувања во глобалниот поморски транспорт и синџирите на снабдување.
По нападите извршени од коалицијата предводена од Саудиска Арабија, Хутите во јули најавија блокада на поморскиот сообраќај за Саудиска Арабија. Оттогаш тие нападнаа повеќе бродови и принудија други пловни објекти да ги променат своите рути.
Извор: DW
